ന്യൂഡൽഹി — നീറ്റ് (NEET-UG) പരീക്ഷാ ക്രമക്കേടുകളിലും ചോദ്യപേപ്പർ ചോർച്ചയിലും പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെ കടുത്ത പ്രതിഷേധവും രാജി ആവശ്യവും നേരിടുകയാണ് കേന്ദ്ര വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രി ധർമ്മേന്ദ്ര പ്രധാൻ. എന്നാൽ ചരിത്രത്തിലേക്ക് തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോൾ തികച്ചും കൗതുകകരമായ ഒരു വിധി വൈപരീത്യം ഇവിടെ കാണാം. ഏകദേശം 30 വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ്, ഒരു ചോദ്യപേപ്പർ ചോർച്ചക്കെതിരെ തെരുവിൽ സമരം ചെയ്യുകയും പൊലീസിന്റെ മർദ്ദനമേറ്റ് അസ്ഥിപൊട്ടലുകളോടെ ആശുപത്രിയിലാവുകയും ചെയ്ത ഒരു വിദ്യാർത്ഥി നേതാവായിരുന്നു ഇതേ ധർമ്മേന്ദ്ര പ്രധാൻ.
1997-ലെ ഭുവനേശ്വർ സമരം
1997-ൽ ഒഡീഷയിൽ ജാനകി വല്ലഭ് പട്നായിക്കിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള കോൺഗ്രസ് സർക്കാരാണ് ഭരിച്ചിരുന്നത്. അന്ന് സംസ്ഥാനത്ത് ഉയർന്ന ചോദ്യപേപ്പർ ചോർച്ച വിവാദത്തിനെതിരെ ഭുവനേശ്വറിലെ സെക്രട്ടറിയേറ്റിലേക്ക് 1,500-ഓളം വിദ്യാർത്ഥികൾ മാർച്ച് നടത്തി. അഖില ഭാരതീയ വിദ്യാർത്ഥി പരിഷത്തിന്റെ (എ.ബി.വി.പി) ദേശീയ സെക്രട്ടറിയായിരുന്ന 28-കാരനായ ധർമ്മേന്ദ്ര പ്രധാനായിരുന്നു ആ പ്രക്ഷോഭത്തിന്റെ മുന്നണിയിൽ.
സമാധാനപരമായി നടന്നിരുന്ന പ്രക്ഷോഭത്തിന് നേരെ പൊലീസ് അതിക്രൂരമായ ലാത്തിച്ചാർജ് നടത്തി. സമരത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയ പ്രധാന് പൊലീസിന്റെ ക്രൂരമായ മർദ്ദനമേൽക്കുകയും ശരീരത്തിൽ പലയിടത്തും അസ്ഥിപൊട്ടലുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.
ഉത്കൽ സർവകലാശാലയിൽ പ്രധാനൊപ്പം പഠിച്ച പ്രശാന്ത് റൗട്ട് (നിലവിൽ കോളേജ് പ്രിൻസിപ്പൽ) ആ സംഭവത്തെക്കുറിച്ച് ഓർത്തെടുക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: “ഞങ്ങൾ അന്ന് ഭയന്നുപോയിരുന്നു. പ്രധാന് അന്ന് ക്രൂരമായി തല്ലേറ്റു, എല്ലുകൾക്ക് പൊട്ടലേറ്റു. അന്ന് അദ്ദേഹം ജീവനോടെ രക്ഷപ്പെട്ടത് ഭാഗ്യം കൊണ്ട് മാത്രമാണ്.”
ക്യാമ്പസ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിന്ന് കേന്ദ്ര മന്ത്രിസഭയിലേക്ക്
18-ാം വയസ്സിൽ എ.ബി.വി.പിയിലൂടെയാണ് ധർമ്മേന്ദ്ര പ്രധാൻ പൊതുരംഗത്തേക്ക് വരുന്നത്. ഉത്കൽ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് ആന്ത്രോപോളജിയിൽ (നരവംശശാസ്ത്രം) ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടുന്നതിനിടയിൽ, 1994 മുതൽ 1997 വരെ രണ്ട് തവണ അദ്ദേഹം എ.ബി.വി.പിയുടെ ദേശീയ സെക്രട്ടറിയായി പ്രവർത്തിച്ചു.
ക്യാമ്പസ് രാഷ്ട്രീയത്തിലെ സംഘാടന മികവാണ് പിന്നീട് ബി.ജെ.പിയിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വളർച്ചയ്ക്ക് അടിത്തറയിട്ടത്. ഒഡീഷയിൽ ബി.ജെ.പിയുടെ സംഘടനാ അടിത്തറ ശക്തമാക്കുന്നതിൽ പ്രധാൻ നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചു. ഇതിന്റെ ഫലമായാണ് 2024-ൽ ഒഡീഷയിൽ ബി.ജെ.പി ആദ്യമായി ഒറ്റയ്ക്ക് അധികാരത്തിലെത്തിയത്.
നീറ്റ് വിവാദവും രാഷ്ട്രീയ പ്രക്ഷോഭവും
ഇന്ന് രാജ്യത്തെ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വിദ്യാർത്ഥികളെ ബാധിച്ച നീറ്റ് പരീക്ഷാ ചോർച്ചയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കോൺഗ്രസ് അധ്യക്ഷൻ മല്ലികാർജുന ഖാർഗെയും രാഹുൽ ഗാന്ധിയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രതിപക്ഷ നേതാക്കൾ പ്രധാന്റെ രാജി ആവശ്യപ്പെടുകയാണ്. 30 വർഷം മുൻപ് ചോദ്യപേപ്പർ ചോർച്ചയ്ക്കെതിരെ പോരാടി രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് ഉയർന്നുവന്ന അതേ നേതാവ്, ഇന്ന് അത്തരം ഒരു വിവാദത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിൽക്കുന്നു എന്നത് ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ അപൂർവ്വ വൈപരീത്യമായി മാറുന്നു.